วันที่ 27 สิงหาคม 2569 กรมส่งเสริมการเรียนรู้ (สกร.) ร่วมกับ สำนักงานคณะกรรมการพัฒนาระบบราชการ (ก.พ.ร.) จัดการ เพื่อเร่งยกระดับประสิทธิภาพและอำนวยความสะดวกในการให้บริการแก่ประชาชน ให้เป็นไปตามพระราชบัญญัติการอำนวยความสะดวกในการพิจารณาอนุญาตของทางราชการ พ.ศ. 2558

ดร.เกศทิพย์ ศุภวานิช อธิบดีกรมส่งเสริมการเรียนรู้ มอบหมายให้ นายโยฑิน สมโนนนท์ รองอธิบดีกรมส่งเสริมการเรียนรู้ ประชุมหารือความร่วมมือการจัดทำและปรับปรุง “คู่มือสำหรับประชาชน” ร่วมกับ นางอารีย์พันธ์ เจริญสุข ที่ปรึกษาอาวุโส สำนักงาน ก.พ.ร. และคณะ โดยมุ่งเน้นการทบทวนร่างกระบวนงานบริการเพื่อจัดทำ “คู่มือกลาง” ที่มีประสิทธิภาพ โปร่งใส ตรวจสอบได้ และช่วยลดภาระงานที่ซ้ำซ้อนของเจ้าหน้าที่ในระดับปฏิบัติงานทั่วประเทศ ณ ห้องประชุมหม่อมหลวงมานิจ ชุมสาย ชั้น 1 สำนักความสัมพันธ์ต่างประเทศ สำนักงานปลัดกระทรวงศึกษาธิการ

นายโยฑิน สมโนนนท์ กล่าวว่า กรมส่งเสริมการเรียนรู้ ได้ดำเนินการเตรียมความพร้อมตามกรอบการเปลี่ยนผ่านและโครงสร้างกระทรวงศึกษาธิการ ซึ่งเป็นการดำเนินงานร่วมกันระหว่างสำนักงานเลขานุการกรมและกลุ่มพัฒนาระบบบริหาร ได้จัดประชุมเชิงปฏิบัติการเพื่อยกร่างกระบวนงานตามมาตรา 6 แห่งพระราชบัญญัติส่งเสริมการเรียนรู้ พ.ศ. 2566 เมื่อวันที่ 17 – 18 สิงหาคม 2569 ที่ผ่านมา เพื่อให้ได้ร่างกระบวนงานบริการคู่มือกลางในการบริการประชาชน ซึ่งกระบวนงานดังกล่าวต้องมีความสอดคล้องกับแนวทางของกฎหมายว่าด้วยการอำนวยความสะดวกฯ ที่เน้นกระบวนงานการอนุมัติ อนุญาต หรือบริการที่ประชาชนยื่นคำร้องขอโดยตรง

ที่ประชุมได้เสนอความคิดเห็น และร่วมกันพิจารณากลั่นกรองและคัดเลือกงานบริการที่มีความจำเป็น อาทิ การขอใช้สถานที่และอาคาร บริการฉายโดมท้องฟ้าจำลองเคลื่อนที่ บริการจัดนิทรรศการเคลื่อนที่ บริการงานเทียบโอนผลการเรียน บริการออกเอกสารหลักฐานทางการศึกษาต่างๆ

นอกจากนี้ ยังได้หารือและแก้ไขข้อติดขัดเกี่ยวกับการปฏิบัติงาน เช่น การลดการเรียกเอกสารและการเชื่อมโยงฐานข้อมูลภาครัฐ (Government Data Exchange: GDX) สำหรับผู้เรียนรหัส G (กลุ่มผู้ไม่มีสัญชาติไทย / กลุ่มชาติพันธุ์) รวมถึงข้อตกลงในการจัดการข้อมูลวุฒิการศึกษาย้อนหลัง (Backward Data) ในการออกใบแสดงผลการเรียน (รบ.) เพื่อไม่ให้เป็นอุปสรรคต่อการให้บริการแก่ประชาชน และสร้างโอกาสในการเข้าถึงบริการทางการศึกษาอย่างเท่าเทียม

ทั้งนี้ สกร. จะเร่งปรับปรุงรายชื่อกระบวนงานบริการทั้งหมดเพื่อส่งยืนยันอย่างเป็นทางการให้แก่ สำนักงาน ก.พ.ร. ภายในวันที่ 28 สิงหาคม 2569 โดย “คู่มือกลาง” ที่ผ่านความเห็นชอบร่วมกันจะส่งไปยังสถานศึกษาของ สกร. ทั่วประเทศ เพื่อใช้เป็นแนวทางปฏิบัติงานในมาตรฐานเดียวกันทันทีที่ระบบเปิดใช้งาน ขณะที่กระบวนงานบริการที่ถูกตัดออกจากการเป็นคู่มือประชาชน จะถูกนำไปพัฒนาต่อยอดเป็น “คู่มือการปฏิบัติงานของเจ้าหน้าที่ (Work Manual)” เพื่อขับเคลื่อนการทำงานเชิงรุกในระดับพื้นที่ต่อไปอย่างเป็นระบบ

กรมส่งเสริมการเรียนรู้ และ สำนักงาน ก.พ.ร. มุ่งหวังเป็นอย่างยิ่งว่า การปรับปรุงคู่มือสำหรับประชาชนซึ่งมีกำหนดเผยแพร่เป็นทางการภายในวันที่ 4 มกราคม 2570 จะเป็นกลไกสำคัญในการขับเคลื่อนภาครัฐไทยสู่การเป็นหน่วยงานที่ยึดประชาชนเป็นศูนย์กลางอย่างแท้จริง

นางอารีย์พันธ์ เจริญสุข ที่ปรึกษาอาวุโส สำนักงาน ก.พ.ร. ให้ข้อเสนอแนะในการจัดทำคู่มือสำหรับประชาชนว่า งานที่จะต้องจัดทำคู่มือสำหรับประชาชน จะต้องเป็นงานที่ “ประชาชนเป็นผู้ร้องขอหรือยื่นเรื่องเข้ามา” เพื่อขอรับบริการหรืออนุมัติอนุญาต โดยหน่วยงานต้องกำหนดระยะเวลาและขั้นตอนตอบกลับที่ชัดเจน ส่วนงานที่หน่วยงานเป็นผู้จัดหรือให้บริการตามภารกิจปกติอยู่แล้ว (Provide) เช่น การเปิดฝึกอบรมตามแผนงานประจำ หรือการจัดนิทรรศการทั่วไป ไม่ถือเป็นงานบริการที่ต้องจัดทำคู่มือตามกรอบนี้ พร้อมย้ำถึงกรอบเวลาการจัดทำคู่มือฉบับสมบูรณ์จะต้องเผยแพร่บนเว็บไซต์ของหน่วยงานภายในวันที่ 4 มกราคม 2567 ตามที่กฎหมายบังคับ และขอให้หน่วยงานส่วนกลางเป็นผู้จัดทำ “คู่มือกลาง” ตามมาตรา 14 วรรคสาม เพื่อส่งต่อให้หน่วยงานในสังกัดทั่วประเทศ นำไปใช้เป็นมาตรฐานเดียวกันโดยไม่ต้องจัดทำเองใหม่ทั้งหมด

สำหรับผลจากการหารือในครั้งนี้ ช่วยให้คณะทำงานสามารถคัดกรองรายการกระบวนงานบริการ ให้เหลือเฉพาะงานบริการที่เข้าข่ายตามหลักเกณฑ์ ก่อนที่จะเริ่มทยอยนำร่างคู่มือเข้าสู่ระบบ Info เพื่อให้สำนักงาน ก.พ.ร. ตรวจสอบและอนุมัติเป็นคู่มือกลางต่อไป